Τετάρτη, 13 Δεκεμβρίου 2017

Σπύρος Ασδραχάς 1933-2017



Έφυγε σε ηλικία 84 ετών ένας από τους μεγαλύτερους ιστορικούς της χώρας μας που με το έργο του σημάδεψε τη μεταπολιτευτική ιστοριογραφία. Ιδεολογικά τοποθετημένος στους κόλπους της ανανεωτικής αριστεράς, μαζί με το Φίλιππο Ηλιού και τον Βασίλη Παναγιωτόπουλο θεωρούνται αναμορφωτές της ελληνικής ιστοριογραφίας στη μεταπολίτευση. 
Γεννήθηκε το 1933 στο Αργοστόλι και μεγάλωσε στη Λευκάδα, όπου τέλειωσε το Δημοτικό και το Γυμνάσιο. Σπούδασε  στο ιστορικό τμήμα της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών και συνέχισε τις σπουδές του στην κοινωνική και οικονομική ιστορία στο Παρίσι, όπου δίδαξε νεοελληνική Ιστορία στην Ecole Pratique des Hautes Etudes, IVe Section και στο Πανεπιστήμιο Paris-I.

Διεύθυνε το πρόγραμμα ερευνών της Εθνικής Τράπεζας, διετέλεσε συνδιευθυντής του περιοδικού «Τα Ιστορικά» από το 1983 έως το 2005, αντιπρόεδρος της Διοικούσας Επιτροπής του Ιονίου Πανεπιστημίου από το 1985 έως το 1990 και πρόεδρος των Αρχείων Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας (ΑΣΚΙ) από το 2004.





ΓΙΑ ΤΟΝ ΣΠΥΡΟ Ι. ΑΣΔΡΑΧΑ

«Στην ψυχή που πλημμυρίζει αγάπη και ευγνωμοσύνη και τέτοια είναι η ψυχή του αληθινού μαθητή, με το θάνατο ανασταίνεται ολοζώντανη η μορφή του πνευματικού οδηγού της ζωής του, του δασκάλου του. Όλος χαρά τότε εκείνος βιάζεται πότε να την παρουσιάση στο φως του ήλιου για να χαρή λες κ’ εκείνη να χαρούν κ’ οι άλλοι άνθρωποι στην καινούργια ζωή, που θα ζήσουν μαζύ της» 

(Γ. Αποστολάκης, Τα Δημοτικά Τραγούδια, Μέρος Α΄ Οι Συλλογές, Κοντομάρης, σσ. 276-277).

Είχε καλή γνώμη κι ανέφερε τον Γ. Αποστολάκη στα σεμινάρια που έκανε στο ΕΙΕ, ο Σ. Ασδραχάς. Κι έμελλε να είναι η δική του άποψη, σεβασμού κι απόδοσης τιμής στην οδηγητική μορφή του, τώρα που ο πόνος απ’ την απώλειά του απαρηγόρητος μας πλημμυρίζει. Είναι απ’ τους ανθρώπους που γνωρίζει κανείς απ’ το έργο τους, διαβάζοντας τα βιβλία τους, μελετώντας το μόχθο τους και παραπέμποντας στα συγγράμματά τους. Φαντάζουν μακρινοί κι απρόσιτοι κι όταν απρόοπτα τους συναντάς, σε κερδίζουν με την απλότητα και την ευγένειά τους...
Δίδαξε στη Σορβόνη και την Εκολ Πρατίκ στο Παρίσι. Δεν αξιώθηκε μια πανεπιστημιακή θέση στην Ελλάδα, όπου επόπτευσε 250 μεταπτυχιακές διπλωματικές και 50 διδακτορικές διατριβές. Στα γεμάτα αμφιθέατρα του ΕΙΕ λεπτόν, ευκίνητο, στοχαστικό, τον είχα πρωτοσυναντήσει, πολυπεριτριγυρισμένον από μαθητές, φίλους και ομοτέχνους. Πολύ καταδεχτικά και άκρως κατατοπιστικά είχε απαντήσει σε ερώτημα της περίστασης εκείνης.
Μετά το τέλος των διδακτορικών υποχρεώσεων, για κάποιαν ανάγκη ζήτησα (δεν ερχόταν πια...) το τηλέφωνό του από ένα οικείο του πρόσωπο στο ΕΙΕ. Ήταν η εποχή που σιγά – σιγά άρχιζε η τελευταία φάση, η προϊούσα αραίωση των εξόδων απ’ το σπίτι, που έφερε τελικά αυτοεγκλεισμό, οι επιδεινούμενες δυσχέρειες στην όραση και τα άλλα βάσανα. Απάντησε και πρόθυμα ικανοποίησε και το αιτηθέν. Με περισσότερο θάρρος επανήλθα λίγο μετά, για κάτι άλλο.Μεσολάβησε ο θάνατος του Γ. Γάτου (2010), παλιού του φίλου, απ’ τα προδικτατορικά χρόνια, που του είχε προλογίσει και τα ‘‘41 γράμματα του Γληνού στο Δελμούζο’’. Δεν αρνήθηκε την παράκληση και, δεν έγραψε μόνον ένα κείμενο για το λόγιο αμφισσέα δημοσιογράφο, αλλά κι επιμελήθηκε ένα μικρό αφιέρωμα γι’ αυτόν στην ‘‘Αυγή’’.
Τα τηλεφωνήματα έκτοτε πύκνωσαν κι έγιναν καθημερινά. Αποζητούσε μιαν επαφή, λίγη κουβέντα. Κι απ’ το εξωτερικό ακόμη και τις θερινές περιπλανήσεις, τα λέγαμε. Λίγα έπαιρνε, πλουσιοπάροχα προσέφερε. Μερίμνησε και λάβαμε στη ΔΒΑ έναν μεγάλον αριθμό βιβλίων του ΕΙΕ και το πρόσφατα, τότε, εκδεδομένο Αρχείο του Αλήπασα. Ζήτησε κι άρχισε μια όσο τακτική μπορούσε κατά τις καθόδους στην Αθήνα, προσφορά αμφισσιώτικου κρασιού. Το εύρισκε θαυμάσιο και το τιμούσε μετ’ επαίνων. Το κρασί που με μεσολάβηση έφθανε στη Ν. Σμύρνη, έφερε και πρόσκληση του κομιστή στο σπίτι. Εκεί βροχή τα ερωτήματα, ποικίλες συζητήσεις, ιστορικά, πολιτικά, μέχρι και γενεαλογικά θέματα, της κρητικής ρίζας του, για τον κεφαλονίτη από τη μητέρα του παππού – βουλευτή και τη ζωή των νεανικών χρόνων στη Λευκάδα, αλλά και την εγγραφή του στους εκλογικούς καταλόγους της Περατιάς Αιτωλοακαρνανίας. Αναπολούσε και παλιό ταξίδι του στο Γαλαξείδι, όπου έφιππος πήγε στο Μοναστήρι της Μεταμόρφωσης, της εύρεσης απ’ τον Σάθα του περίφημου ‘‘Χρονικού’’. Διαυγής μνήμη, οξύνοια, γλαφυρά αφήγηση κι ευχάριστη και πειστική απόκριση πάντα. 
Οι συζητήσεις με καλές κατατοπίσεις κι επίλυση πάσης φύσεως αποριών, έφεραν και βιβλία και περιοδικών δωρεές. Λυπόταν που δεν είχε διαθέσιμα αντίτυπα κάποιων έργων του στο σπίτι. Άλλοτε παρέπεμπε σε βιβλιοπωλεία για λήψη τους. Το σπίτι του πολύ λιτό με τα βιβλία παντού, αλλά με τη αίσθηση ότι τα χειρίζεται άνθρωπος που ξέρει καλά πού βρίσκεται το καθένα. Παλιά έπιπλα, ακόμη πιο λιτό το γραφείο. Δεν τον είχε αγγίξει καθόλου το πνεύμα της εποχής της άνεσης κι επίδειξης. Άκουγε ραδιόφωνο, ένα συγκεκριμένο σταθμό κι ήταν πάντα καλά ενημερωμένος. Ελάχιστες φορές έκανε λόγο για τις δυσκολίες που αντιμετώπιζε. Και δεν ήταν λίγες, ή μικρές. Δεν παραπονιόταν για προφανή πράγματα. Μόνο μια φορά για τη στέρηση της ανάγνωσης, απ’ την απώλεια της όρασης. Το πρώτο πράγμα στις καθόδους στην Αθήνα, ήταν ένα τηλεφώνημα μια δεδομένη ώρα, για το αν ήταν σε θέση να δεχτεί επίσκεψη. Τις πιο πολλές φορές, ατυχούσαμε...
Δεν είχε αντίτυπο της διδακτορικής του διατριβής κι η Ειρήνη Σολομωνίδη μερίμνησε, ήλθε απ’ το Παρίσι, βγήκε αντίγραφο κι έμεινε η επιθυμία του να μεταφραστεί στη νεοελληνική!.. Και σε θέματα που είχαμε ξανασυζητήσει, δεν επαναλαμβανόταν. Είχε τα τσιγάρα του, του άρεσαν σχετικοί στίχοι του Τ. Παυλοστάθη και θέλησε να γίνει κάτι με τα δυο βιβλία του φίλου του, πρόωρα χαμένου, Δ. Μορτόγια. Βρέθηκαν, ψηφιοποιήθηκαν και αναρτήθηκαν στη ΔΒΑ. Στις συναντήσεις ήθελε να πίνομε το ...εθνικό, όπως έλεγε, ποτό. Μικρή βοήθεια στο σερβίρισμα ζητούσε κι όλα μετά έμπαιναν στη θέση τους. Ήταν φορές που συζητώντας, ένιωθα σαν τον αιχμάλωτο των Αράβων, μαθητή του Λέοντα του Φιλόσοφου, ή Μαθηματικού, που πιεζόμενος να αναφερθεί στο δάσκαλό του, «απάντησε ότι ο δάσκαλός του δεν έχει πεθάνει και ότι ζη φτωχός και αφανής, λάμποντας μονάχα με την επιστήμη του». Πάντα οι συναντήσεις τελείωναν με συγκίνηση και φόβο, μήπως ήταν η αποχαιρετιστήρια. Κάποιες φορές, το κρασί είχε αφεθεί σε τρίτον, να το πάει και μερικές, δεν έφτασε...
Οι συζητήσεις δεν παρέλειπαν και την Οικονομική Ιστορία και το μέλλον της. Το 1ο του βιβλίο ήταν εισαγωγή-σχόλια στα Απομνημονεύματα του Μακρυγιάννη. Βρέθηκε η έκδοση και τα καλά λόγια που είχε αποσπάσει, όταν κυκλοφορήθηκε. Άλλες συζητήσεις για την Πάτμο. Μας αποκάλυψε την ιδιαίτερη αγάπη του για την ‘‘Μικρή ιστορία του Χρήστου Μιλιόνη, 1753’’ στη «Βίωση και καταγραφή του οικονομικού» και τις άλλες σεμιναριακές παραδόσεις του που δεν έχουν απομαγνητοφωνηθεί. Μας έστρεψε το ενδιαφέρον στο ζήτημα της δημιουργίας καινούργιας συλλογικότητας, που πρέπει να αναχθεί σε μια καινούργια ταξικότητα. 
Κουβεντιάσαμε με φίλους το πώς θα μπορούσαν να βελτιωθούν κάπως οι συνθήκες που ζούσε. Δεν έγινε κάτι. Η ζωή δεν έφερε και την ποθούμενην επιστροφή στην Αθήνα, που θα επέτρεπε και κάτι περισσότερο να αναλαμβανόταν. Είναι πολλά τα όσα μας άφησε, όχι απλά να τον θυμόμαστε, αλλά να πορευόμαστε, να εμπλουτίζομε τη σκέψη και να χαράζομε κατευθύνσεις. Στην τελευταίαν επίσκεψη, μια απογευματινήν ώρα αρχές φθινοπώρου, η εικόνα ήταν πολύ ανησυχητική. Απευθυνθήκαμε, πάλι βοήθεια δεν ήλθε. Πονούσε. Τα τηλεφωνήματα ήταν πολύ σύντομα πια. Δεν ήθελε γιατρούς. Σταθερός, ακέραιος, με αταλάντευτο προσανατολισμό στην πυξίδα του βίου, λιτός, ασυμβίβαστος, μοναχικός και πέρα για πέρα συνεπής στις αρχές που πίστευε. Εκτός των άλλων, από μια παλιά του συνέντευξη, έτσι για να παίρνουμε και τώρα απ’ αυτόν κουράγιο και να προχωρούμε στις ξηρασίες των καιρών, τον ακούμε: «Σκεφθείτε, ζούμε και μετά τον θάνατό μας». Μας μένει και το να παρουσιάζομε τη μορφή του, όπως υποστηρίζει ο Γ. Αποστολάκης στο απόσπασμα που προτάξαμε... 


Παρασκευή, 8 Δεκεμβρίου 2017

40ο Διεθνές Grand-prix Μαρία Κάλλας




40ό Διεθνές Grand Prix Μαρία Κάλλας
Κεντρική Σκηνή Εθνικής Λυρικής ΣκηνήςΑίθουσα Σταύρος Νιάρχος, ΚΠΙΣΝ



47 νέοι λυρικοί τραγουδιστές από όλο τον κόσμο διεκδικούν το μεγάλο βραβείο

03 - 10 Δεκεμβρίου 2017 

Μαρία Κάλλας 40 χρόνια μετά. Αδιαμφισβήτητα μία μεγάλη Ελληνίδα διεθνής καλλιτέχνις που οριοθέτησε την όπερα στο πριν και στο μετά από την παρουσία της. Λαμπερή και αξεπέραστη τοποθετεί κάθε μέρα, κάθε χρόνο ψηλά τον πήχη για όλους τους νέους λυρικούς καλλιτέχνες, για όλους όσοι αγαπούν την όπερα.  Για όλο τον κόσμο που στο θρύλο της και στην ηχηρή της παρουσία, ακόμη και σήμερα, αναγνωρίζουν την ουσιαστική ομορφιά στο ταλέντο, τη σκληρή δουλειά, την αφοσίωση στα όνειρα.
Για τον κόσμο όλο η Μαρία Κάλλας  υπήρξε η απόλυτη ερμηνεύτρια, η γενναιόδωρη ντίβα. Για το Διεθνές Καλλιτεχνικό Κέντρο Athenaeum (Ατενέουμ) και τις ιδρύτριές του Λούλη Ψυχούλη και Άννα Κουκουράκη  υπήρξε πέραν των άλλων η έμπνευση για τον μεγάλο, ετήσιο,  διεθνώς καταξιωμένο διαγωνισμό Grand Prix Μαρία Κάλλας για Όπερα και Πιάνο εναλλάξ. Αυτή τη χρονιά,  το 40ο ήδη, Grand Prix Μαρία Κάλλας για Όπερα θα διεξαχθεί  από την Κυριακή 3 έως την Κυριακή 10 Δεκεμβρίου 2017 σε συνεργασία με την Εθνική Λυρική Σκηνή, όπου και έκανε τις πρώτες της εμφανίσεις, στο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος, για πρώτη φορά χωρίς τη φυσική παρουσία της Λούλης Ψυχούλη.
Στο 40ό Διεθνές Grand Prix Μαρία Κάλλας για Όπερα έχουν επιλεγεί και θα συμμετέχουν 47 διαγωνιζόμενοι, ανάμεσά τους και 13 Έλληνες, από ΗΠΑ, Αγγλία, Γαλλία, Βέλγιο, Πολωνία, Σερβία, Ρωσία, Ουκρανία, Αρμενία, Μογγολία, Κίνα, Ν. Κορέα.
Τους νέους λυρικούς καλλιτέχνες θα κρίνει Διεθνής Κριτική Επιτροπή η οποία αποτελείται από τους:

– Cheryl Studer (
Σέριλ Στιούντερ, Αμερικανίδα υψίφωνος από τις πλέον περιζήτητες ερμηνεύτριες στις διεθνείς λυρικές σκηνές, καθηγήτρια Φωνητικής στο Μουσικό Πανεπιστήμιο του Βίρτσμπουργκ, Σκηνικής Τέχνης και Σκηνικής Παρουσίας)
Renato Bruson (Ρενάτο Μπρουσόν, από τους σπουδαιότερους ερμηνευτές του σύγχρονου διεθνούς λυρικού τοπίου, καθηγητής στην Ακαδημία της Σκάλας του Μιλάνου)
Peter Katona (Πέτερ Κάτονα, Γερμανός κριτικός ειδικευμένος στην όπερα και στις ηχογραφήσεις της κλασικής μουσικής, από το 1983 υπεύθυνος προγραμματισμού και επιλογής καλλιτεχνών όλων των παραστάσεων της Βασιλικής Όπερας του Λονδίνου (Covent Garden)
Stephen Langridge (Στήβεν Λάνγκριτζ, Άγγλος θεατρολόγος, σκηνοθέτης όπερας, με δύο σκηνοθεσίες και στην ΕΛΣ, σήμερα Καλλιτεχνικός Διευθυντής της Όπερας του Γκέτεμποργκ στη Σουηδία)
Μίλτος Λογιάδης (Μαέστρος με διεθνή καριέρα, Καλλιτεχνικός διευθυντής στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, Καθηγητής διεύθυνσης ορχήστρας στο Ιόνιο Πανεπιστήμιο)
Eva Marton (Εύα Μάρτον, Ουγγαρέζα πολυβραβευμένη υψίφωνος, παιδαγωγός, με μεγάλη δισκογραφία και σπουδαίες εμφανίσεις)
Silvana Sintow-Behrens (Συλβάνα Σίντοβ-Μπέρενς, Γερμανίδα Καλλιτεχνική μάνατζερ, με σπουδές στη μουσική, τη μουσικολογία και τις θεατρικές τέχνες, συνεργάτης μεγάλων φεστιβάλ, λυρικών θεάτρων, λυρικών καλλιτεχνών και μαέστρων)
Dmitry Vdovin (Ντμίτρι Βντοβίν, Ρώσος κριτικός όπερας, τραγουδιστής και καθηγητής, από το 2009 Καθηγητής φωνητικής και υπεύθυνος του Προγράμματος Νέων Καλλιτεχνών του Θεάτρου Μπολσόι)
Άρης Χριστοφέλλης (ο πρώτος κόντρα-τενόρος στη σύγχρονη εποχή που ερμήνευσε ξανά και ανέδειξε το ρεπερτόριο των καστράτων-σοπράνο του 18ου αιώνα, διεθνώς, μουσικολόγος  και παιδαγωγός του κλασικού τραγουδιού στην Ελλάδα και το εξωτερικό, μέλος του Δ.Σ. του Διεθνούς Καλλιτεχνικού Κέντρου Athenaeum).
Το Διεθνές Καλλιτεχνικό Κέντρο Athenaeum και η Εθνική Λυρική Σκηνή στο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος καλούν το φιλόμουσο κοινό να παρακολουθήσει τους δύο Προκριματικούς Κύκλους  με συνοδεία πιάνου και με ελεύθερη είσοδο/δελτία εισόδου, αλλά και τον τρίτο και Τελικό Κύκλο του 40ου Grand Prix Μαρία Κάλλας Όπερα, όπου τους νέους καλλιτέχνες που θα διεκδικήσουν το «Μεγάλο Βραβείο»  θα συνοδέψει η Ορχήστρα της Εθνικής Λυρικής Σκηνής με αρχιμουσικό τον Λουκά Καρυτινό, και θα γίνει και η απονομή των βραβείων από τη Διεθνή Κριτική Επιτροπή.

Βραβεία :

Γυναίκες:
  • Grand Prix: Χρυσό μετάλλιο, 10.000, Δίπλωμα και διοργάνωση κοντσέρτων από το Athenaeum, στο εξωτερικό και την Ελλάδα
  • 2ο Βραβείο: Ασημένιο μετάλλιο, 5.000, Δίπλωμα
  • 3ο Βραβείο: Ασημένιο μετάλλιο, 3.000, Δίπλωμα
Άνδρες:
  • Grand Prix: Χρυσό μετάλλιο, 10.000, Δίπλωμα και διοργάνωση κοντσέρτων από το Athenaeum, στο εξωτερικό και την Ελλάδα
  • 2ο Βραβείο: Ασημένιο μετάλλιο, 5.000, Δίπλωμα
  • 3ο Βραβείο: Ασημένιο μετάλλιο, 3.000, Δίπλωμα

Πληροφορίες εισιτηρίων

Εισιτήρια: 10 & 20 στα ταμεία της ΕΛΣ
Προπώληση από 23/11/2017 στα ταμεία της ΕΛΣ στο ΚΠΙΣΝ (Καθημερινά 09.00-21.00 /τηλ. κέντρο +30 2130885700) στα καταστήματα Public & στο Tickets.public.gr, στην www.ticketservices.gr και στο www.nationalopera.gr